{"id":481,"date":"2020-03-29T17:59:10","date_gmt":"2020-03-29T14:59:10","guid":{"rendered":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/?p=481"},"modified":"2020-03-29T18:04:23","modified_gmt":"2020-03-29T15:04:23","slug":"corona-virus-salgini-sebebiyle-is-yeri-kiracilarinin-haklari-ve-yukumlulukleri","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/2020\/03\/29\/corona-virus-salgini-sebebiyle-is-yeri-kiracilarinin-haklari-ve-yukumlulukleri\/","title":{"rendered":"CORONA V\u0130RUS SALGINI SEBEB\u0130YLE \u0130\u015e YER\u0130 K\u0130RACILARININ HAK VE Y\u00dcK\u00dcML\u00dcL\u00dcKLER\u0130"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><strong>CORONA V\u0130RUS SALGINI SEBEB\u0130YLE \u0130\u015e YER\u0130 K\u0130RACILARININ HAK VE Y\u00dcK\u00dcML\u00dcL\u00dcKLER\u0130<\/strong><\/p>\n<p>29.03.2020<\/p>\n<p>Av. Merve Ay\u00e7e \u00d6ZMER\u0130\u00c7<\/p>\n<p>T.C. Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan resmi a\u00e7\u0131klama ile T\u00fcrkiye\u2019de de 11 Mart 2020 tarihinde ilk corona vir\u00fcs vak\u0131as\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu tarihten sonra da T\u00fcrkiye\u2019de corona vak\u0131a say\u0131s\u0131ndaki art\u0131\u015f ve salg\u0131n sebebiyle, idari kararlar ve bir tak\u0131m \u00f6nlemler al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Gerek idari kararlar gerekse can sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in \u00f6zel i\u015f yerlerinin bir \u00e7o\u011funun i\u015f yerini kullanmad\u0131\u011f\u0131, faaliyetlerini k\u0131smen ve tamamen durdurdu\u011fu anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bu s\u00fcre\u00e7te, herhangi bir fesih bildirimi olmad\u0131\u011f\u0131 hallerde kirac\u0131 ve kiraya veren aras\u0131nda kira s\u00f6zle\u015fmesi devam etmektedir ve kira s\u00f6zle\u015fmesinin devam etmesi sebebiyle taraflar\u0131n hak ve y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri de aynen devam etmektedir. \u0130\u015f yerlerinin faaliyetlerini devam ettirmemesi kira bedelinin \u00f6denmemesi y\u00f6n\u00fcnde kirac\u0131lara bir hak sa\u011flamamaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ancak, taraflar\u0131n kira s\u00f6zle\u015fmelerinde m\u00fccbir sebep hallerine ili\u015fkin \u00f6zel h\u00fck\u00fcmler olmas\u0131 halinde Kanunun emredici h\u00fck\u00fcmlerine ayk\u0131r\u0131 olmayan bu h\u00fck\u00fcmlerin uygulanaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. S\u00f6zle\u015fmede m\u00fccbir sebebin ger\u00e7ekle\u015fmesi halinde s\u00f6zle\u015fmenin ask\u0131ya al\u0131nmas\u0131, taraflar\u0131n edimlerini ifa etme zorunlulu\u011funun ge\u00e7ici olarak ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan h\u00fck\u00fcmlerin bulunmas\u0131 gibi hallerde kirac\u0131lar\u0131n s\u00f6zle\u015fme h\u00fck\u00fcmlerinden bu \u015fekilde yararlanabilece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p>Kural olarak, kira bedelinin \u00f6denmemesi halinde kirac\u0131n\u0131n temerr\u00fcde d\u00fc\u015fece\u011fi, s\u00f6zle\u015fmeye ayk\u0131r\u0131 davranm\u0131\u015f olaca\u011f\u0131\u00a0 a\u00e7\u0131kt\u0131r ve bu sebeple kiraya veren taraf\u0131ndan s\u00f6zle\u015fmenin feshi ve kiralanan\u0131n tahliyesi talep edilebilecektir. Ancak corona vir\u00fcs salg\u0131n\u0131 sebebiyle bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc hale \u00f6zg\u00fc olarak istisna nitelikte yasal d\u00fczenleme yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kapsamda,<\/p>\n<p>26.03.2020 tarihli 31080 say\u0131l\u0131 Resmi Gazete\u2019de yay\u0131nlanan \u201cBaz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131na Dair Kanun \u201c ge\u00e7ici madde 2 ile bu konuda bir d\u00fczenleme getirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>&#8220;1\/3\/2020 tarihinden 30\/6\/2020 tarihine kadar i\u015fleyecek i\u015f yeri kira bedelinin \u00f6denmemesi kira s\u00f6zle\u015fmesinin feshi ve tahliye sebebi olu\u015fturmaz.&#8221;<\/p>\n<p>Bu yasal d\u00fczenleme ile kiraya verenlerin Mart 2020-Haziran 2020 d\u00f6nemine ili\u015fkin kiralar\u0131n \u00f6denmedi\u011finden bahisle, i\u015f yeri kira s\u00f6zle\u015fmesini fesih ve yine tahliye edemeyecekleri anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. S\u00f6z konusu d\u00fczenlemenin bu haliyle kira borcunun \u00f6denmemesi bak\u0131m\u0131ndan bir muafiyet sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131 da anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r, yani kirac\u0131lar bu madde h\u00fckm\u00fcne dayanarak kira \u00f6deme borcundan kurtulamam\u0131\u015flard\u0131r. Ancak d\u00fczenleme ile ticari hayat\u0131n s\u00fcr\u00fcd\u00fcr\u00fclmesi i\u00e7in i\u015f yeri kira s\u00f6zle\u015fmelerinin kiraya veren taraf\u0131ndan feshinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Kirac\u0131lar\u0131n Corona vir\u00fcs salg\u0131n\u0131n\u0131n ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal olarak nitelendirilebilecek boyutta olmas\u0131 sebebiyle T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu h\u00fck\u00fcmlerinden yararlanarak da, mevcut kira s\u00f6zle\u015fmesine ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 fesih ile sona erdirme veya s\u00f6zle\u015fmenin uyarlanmas\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131 bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Nitekim TBK md.138 ile a\u015f\u0131r\u0131 ifa g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc d\u00fczenlenmi\u015ftir:<\/p>\n<p><em>&#8220;S\u00f6zle\u015fmenin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada taraflarca \u00f6ng\u00f6r\u00fclmeyen ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi de beklenmeyen ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir durum, bor\u00e7ludan kaynaklanmayan bir sebeple ortaya \u00e7\u0131kar ve s\u00f6zle\u015fmenin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada mevcut olgular\u0131, kendisinden ifan\u0131n istenmesini d\u00fcr\u00fcstl\u00fck kurallar\u0131na ayk\u0131r\u0131 d\u00fc\u015fecek derecede bor\u00e7lu aleyhine de\u011fi\u015ftirir ve bor\u00e7lu da borcunu hen\u00fcz ifa etmemi\u015f veya ifan\u0131n a\u015f\u0131r\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde g\u00fc\u00e7le\u015fmesinden do\u011fan haklar\u0131n\u0131 sakl\u0131 tutarak ifa etmi\u015f olursa bor\u00e7lu, h\u00e2kimden s\u00f6zle\u015fmenin yeni ko\u015fullara uyarlanmas\u0131n\u0131 isteme, bu m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 takdirde s\u00f6zle\u015fmeden d\u00f6nme hakk\u0131na sahiptir. S\u00fcrekli edimli s\u00f6zle\u015fmelerde bor\u00e7lu, kural olarak d\u00f6nme hakk\u0131n\u0131n yerine fesih hakk\u0131n\u0131 kullan\u0131r.&#8221;<\/em><br \/>\nBu a\u015famada s\u00f6zle\u015fmenin ba\u015f\u0131nda \u00f6ng\u00f6r\u00fclmeyen ve kirac\u0131dan kaynaklanmayan corona vir\u00fcs salg\u0131n olay\u0131n\u0131n devam etmesi g\u00fcndemde olursa ve kirac\u0131n\u0131n mevcut durumda kira bedelini \u00f6demesi iyiniyet kurallar\u0131 gere\u011fi kendisinden beklenmeyecek hal al\u0131rsa kirac\u0131n\u0131n s\u00f6zle\u015fmenin uyarlanmas\u0131n\u0131 yada s\u00f6zle\u015fmenin feshini talep etme hakk\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilebilecektir.\u00a0 Kirac\u0131 bu halde mevcut ve i\u015fleyen kira \u00f6demelerini yapmakta ise mevcut durumun kabul\u00fc anlam\u0131na gelmemesi amac\u0131yla, \u00f6deme a\u00e7\u0131klamas\u0131na ihtirazi kay\u0131t koymal\u0131 yada kiraya verene bu husus da bildirim yapmal\u0131d\u0131r. \u015euan \u00fclkemizde salg\u0131n\u0131n yeni olmas\u0131 sebebiyle a\u015f\u0131r\u0131 ifa g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fi hususunun netli\u011finden bahsetmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ancak s\u00fcrecin uzamas\u0131 ve aylara yay\u0131lmas\u0131 halinde durumdan ekonomik olarak b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde etkilenen i\u015fyeri kirac\u0131lar\u0131n\u0131n a\u015f\u0131r\u0131 ifa g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc kurumundan yararlanabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<br \/>\nBunun d\u0131\u015f\u0131nda T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu md.331 ile de kira s\u00f6zle\u015fmesinin ola\u011fan\u00fcst\u00fc feshi d\u00fczenlenmi\u015ftir ve taraflara \u00f6nemli sebep gerek\u00e7esiyle s\u00f6zle\u015fmeyi feshetme hakk\u0131 tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p><em>&#8220;Taraflardan her biri, kira ili\u015fkisinin devam\u0131n\u0131 kendisi i\u00e7in \u00e7ekilmez h\u00e2le getiren \u00f6nemli sebeplerin varl\u0131\u011f\u0131 durumunda, s\u00f6zle\u015fmeyi yasal fesih bildirim s\u00fcresine uyarak her zaman feshedebilir. H\u00e2kim, durum ve ko\u015fullar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutarak, ola\u011fan\u00fcst\u00fc fesih bildiriminin parasal sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 karara ba\u011flar.&#8221;<\/em><br \/>\nBu madde ile de yine kirac\u0131l\u0131k ili\u015fkisinin sonland\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in kira ili\u015fkisinin devam\u0131n\u0131n \u00e7ekilmez hale gelmesi gerekmektedir. Yani salg\u0131n olay\u0131n\u0131n daha uzun s\u00fcre ile devam etmesi ve bu halde kirac\u0131n\u0131n kira s\u00f6zle\u015fmesini devam ettirmesi kendisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan hakkaniyet gere\u011fi \u00e7ekilmez bir hal almal\u0131d\u0131r. Kirac\u0131 bu durumda fesih s\u00fcrelerine uymak kayd\u0131yla kira s\u00f6zle\u015fmesini feshedebilecektir, kirac\u0131n\u0131n yapm\u0131\u015f oldu\u011fu fesih 3 ay sonra etkisini do\u011furacakt\u0131r. Bu fesih halinde Mahkeme taraf\u0131ndan kiraya verenin zararlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131na y\u00f6nelik bir tazminata h\u00fckmedilmesi de s\u00f6z konusudur. Ancak bu tazminat somut olay\u0131n \u00f6zelliklerine g\u00f6re de\u011ferlendirilecek ve denkle\u015ftirme amac\u0131 ta\u015f\u0131yacakt\u0131r.<\/p>\n<p>SONU\u00c7 OLARAK mevcut i\u015f yeri kira ili\u015fkilerinin de\u011ferlendirilmesi bak\u0131m\u0131ndan,<\/p>\n<ul>\n<li>\u0130\u015f yeri kirac\u0131lar\u0131n\u0131n mevcut yasal d\u00fczenlemeler kar\u015f\u0131s\u0131nda corona vir\u00fcs\u00fc salg\u0131n\u0131 sebebiyle \u00f6ncelikle kira s\u00f6zle\u015fmelerinde yer alan \u00f6zel h\u00fck\u00fcmleri dikkate almalar\u0131 gerekmektedir.<\/li>\n<li>Bununla beraber olas\u0131 bir ihtilafta ku\u015fkusuz her kirac\u0131l\u0131k ili\u015fkisi bak\u0131m\u0131ndan somut olay\u0131n \u00f6zellikleri dikkate al\u0131nacakt\u0131r.<\/li>\n<li>\u0130\u015f yeri kirac\u0131lar\u0131 26.03.2020 tarihli 31080 say\u0131l\u0131 Resmi Gazete\u2019de yay\u0131nlanan \u201cBaz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131na Dair Kanun \u201c ge\u00e7ici madde 2 ile getirilen d\u00fczenleme sebebiyle Mart-Haziran 2020 kira bedellerini \u00f6dememi\u015f olmalar\u0131 sebebiyle kiralanandan tahliye edilemeyeceklerdir.<\/li>\n<li>\u0130\u015f yeri kirac\u0131lar\u0131 corona vir\u00fcs salg\u0131n\u0131n etkisini s\u00fcrd\u00fcrmesi halinde kira s\u00f6zle\u015fmesinin \u00e7ekilmez hale gelmesi halinde s\u00f6zle\u015fmenin uyarlanmas\u0131n\u0131 ve feshini talep etme hakk\u0131na sahip olabileceklerdir. Bununla beraber mevcut ko\u015fullarda kira bedelinin \u00f6denmesi halinde, ileride ihtilaf ya\u015fanmas\u0131 ihtimaline binaen ve s\u00f6zle\u015fmenin uyarlanmas\u0131 ve feshedilmesi haklar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ihtirazi kay\u0131t konulmas\u0131 veya kiraya verene bildirim yap\u0131lmas\u0131 da \u00f6nem arz etmektedir.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>CORONA V\u0130RUS SALGINI SEBEB\u0130YLE \u0130\u015e YER\u0130 K\u0130RACILARININ HAK VE Y\u00dcK\u00dcML\u00dcL\u00dcKLER\u0130 29.03.2020 Av. Merve Ay\u00e7e \u00d6ZMER\u0130\u00c7 T.C. Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan resmi a\u00e7\u0131klama ile T\u00fcrkiye\u2019de de 11 Mart 2020 tarihinde ilk corona vir\u00fcs vak\u0131as\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu tarihten sonra da T\u00fcrkiye\u2019de corona vak\u0131a say\u0131s\u0131ndaki art\u0131\u015f ve salg\u0131n sebebiyle, idari kararlar ve bir tak\u0131m \u00f6nlemler al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Gerek idari kararlar gerekse can sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in \u00f6zel i\u015f yerlerinin bir \u00e7o\u011funun i\u015f yerini kullanmad\u0131\u011f\u0131, faaliyetlerini k\u0131smen ve tamamen durdurdu\u011fu anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Bu s\u00fcre\u00e7te, herhangi bir fesih bildirimi olmad\u0131\u011f\u0131 hallerde kirac\u0131 ve kiraya veren aras\u0131nda kira s\u00f6zle\u015fmesi devam etmektedir ve kira s\u00f6zle\u015fmesinin devam etmesi sebebiyle taraflar\u0131n hak ve y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri de aynen devam etmektedir. \u0130\u015f yerlerinin faaliyetlerini devam ettirmemesi kira bedelinin \u00f6denmemesi y\u00f6n\u00fcnde kirac\u0131lara bir hak sa\u011flamamaktad\u0131r. Ancak, taraflar\u0131n kira s\u00f6zle\u015fmelerinde m\u00fccbir sebep hallerine ili\u015fkin \u00f6zel h\u00fck\u00fcmler olmas\u0131 halinde Kanunun emredici h\u00fck\u00fcmlerine ayk\u0131r\u0131 olmayan bu h\u00fck\u00fcmlerin uygulanaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. S\u00f6zle\u015fmede m\u00fccbir sebebin ger\u00e7ekle\u015fmesi halinde s\u00f6zle\u015fmenin ask\u0131ya al\u0131nmas\u0131, taraflar\u0131n edimlerini ifa etme zorunlulu\u011funun ge\u00e7ici olarak ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan h\u00fck\u00fcmlerin bulunmas\u0131 gibi hallerde kirac\u0131lar\u0131n s\u00f6zle\u015fme h\u00fck\u00fcmlerinden bu \u015fekilde yararlanabilece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Kural olarak, kira bedelinin \u00f6denmemesi halinde kirac\u0131n\u0131n temerr\u00fcde d\u00fc\u015fece\u011fi, s\u00f6zle\u015fmeye ayk\u0131r\u0131 davranm\u0131\u015f olaca\u011f\u0131\u00a0 a\u00e7\u0131kt\u0131r ve bu sebeple kiraya veren taraf\u0131ndan s\u00f6zle\u015fmenin feshi ve kiralanan\u0131n tahliyesi talep edilebilecektir. Ancak corona vir\u00fcs salg\u0131n\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":117,"featured_media":487,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1,5,4],"tags":[127,129,128,130],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/481"}],"collection":[{"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/117"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=481"}],"version-history":[{"count":4,"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/481\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":485,"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/481\/revisions\/485"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/487"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=481"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=481"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/ozmeric.av.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=481"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}